در درسهای پیش تا حدودی با امکانات برنامه آشنا شدید. از این درس ساختن یک برنامه را برای نمونه با هم و گام به گام آغاز میکنیم.
فرض میکنیم برنامه ای میخواهیم که دارای آلبوم عکس و فیلم و صوت و دست نوشته باشد.
نکته ضروری :
شاید هنگامی که شما با این برنامه کار میکردید هنگام Run کردن برنامه متوجه شدید که نواری زرد رنگ در قسمت تحتانی برنامه مشاهده میشود که نوشته ای به مضمون زیر دارد: Created with unregistered version of Multimedia Builder . برای اینکه بتوانید این نوار را حذف کنید باید مراحل زیر را طی کنید:

از منوی Help گزینه About را انتخاب کنید تا پنجره باز شود. روی گزینه Enter Reg Code کلیک کنید. در پنجره باز شده در قسمت Name عبارت [e-mail] و در قسمت Code عدد 1-274983-415 را وارد کنید. از این به بعد هنگام اجرای برنامه دیگر نوار زرد رنگ نمایان نخواهد شد.

همانطور که در درسهای قبلی توضیح داده بودم برای کل برنامه تنظیماتی وجود دارد که باید به دلخواه خودمان تغییر دهیم. حال برای تغییر این تنظیمات روی آیکون کلیک کرده و سپس در پنجره Project Settings مشخصات زیر را وارد کنید:
1- از قسمت Quick Preset اندازه استاندارد 600x800 را انتخاب نمایید.
2- یک اسم برای برنامه خود انتخاب کرده و آن را در بخش Window Title بنویسید. بعنوان مثال Persian learn .
3- گزینه Standard Window را غیرفعال نمایید.
4- گزینه Full Screen Background را انتخاب نمایید و برای رنگ زمینه سیاه را انتخاب نمایید.
5- گزینه Movable را غیرفعال کنید تا کاربر نتواند برنامه را جا به جا کند. حال دکمه OK را کلیک کنید.

اکنون تنظیمات کلی برنامه تمام شده و حال میخواهیم برای تک تک صفحات تنظیمات لازم را انجام دهیم.
اگر میخواهید برای صفحه اول برنامه تصویری قرار دهید , برای فراخوانی تصویر و عکس میتوانید از منوی Objects گزینه Bitmap را انتخاب کنید یا از منوی ابزار روی آیکون مربوطه کلیک کنید. ( در درس ابزارها توضیح داده شده است. )
بعد از انتخاب گزینه مکان نمای ماوس شما به صورت دو خط عمود بر هم نمایش داده میشود که اگر برروی صفحه کلیک کنید پنجره Load Image باز شده و میتوانید از این طریق عکس مورد نظر خود را فراخوانی کنید.
در صورتی که تصاویر کاربردی شما کوچکتر یا بزرگتر از اندازه صفحه باشد با یک بار کلیک روی عکس و گرفتن یکی از گوشه های عکس میتوانید آنها را به سمت داخل یا بیرون بکشید تا اندازه عکس تنظیم شود. همچنین شما میتوانید دو عکس را با هم ادغام کنید. از طریق Alpha Transparency Map عکس خود را انتخاب و میزان ادغام را از طریق گزینه Opacity تنظیم کنید.

میخواهیم دکمه ای به صورت نوشته بسازیم برای اینکار مراحل زیر را طی کنید:
ابتدا به منوی Object رفته و در بخش Create گزینه Text را انتخاب کنید. اینک توسط ماوس روی صفحه کلیک کنید. عبارت Double-Click here را مشاهده میکنید. روی آن دو بار کلیک کنید تا پنجره تنظیمات باز شود. حال به جای عبارت پیش فرض عبارت Persian learn را تایپ کنید. نوشته ای بدست آمده هنوز به حالت دکمه درنیامده است. برای اینکه هنگام کلیک برروی نوشته دستوری اجرا شود باید دستورات و فرمانهایی را که میخواهید با کلیک دکمه نوشتاری شما اجرا شود را از طریق Action ها اعمال کنید.

روش دوم برای ایجاد دکمه های نوشتاری استفاده از دکمه استاندارد ویندوز است که کلمه Button روی آن درج شده. برای اینکار باید روی آیکون در منوی ابزارها کلیک کنید.
حال پنجره زیر مشاهده میشود

در قسمت Label نام دکمه مورد نظر خود را وارد کنید. توجه داشته باشید که این برچسب فقط برای راهنمایی بیشتر شما در محیط برنامه در دست راست قابل مشاهده است. در قسمت Text میتوانید عبارتی که میخواهید روی دکمه دیده شود تایپ کنید. با استفاده از گزینه Fill میتوانید رنگ دکمه را تغییر دهید. برای تغییر رنگ نوشته روی دکمه از Text color استفاده میشود.
Cursor امکانی است که شما را قادر میسازد تا هنگامی که ماوس برروی دکمه قرار گیرد شکل مکان نما ماوس شما تغییر یابد. مثلاً برای اینکه مکان نما تبدیل به انگشت شود گزینه Finger را انتخاب کنید. از طریق گزینه Action برای تعیین دستورات و نحوه عملکرد دکمه هنگامی که برروی آن کلیک میشود استفاده میگردد. ( توضیحات بیشتر را به درس ویژه برنامه موکول میکنیم. )
حال میخواهیم یک دکمه تصویری نیز ایجاد کنیم. در این نوع دکمه ها به جای نوشته از یک تصویر خاص که نمایانگر موضوع آن بخش است استفاده میشود. به عنوان مثال اگر عکسی از یک آلبوم عکس دارید میتوانید از آن برای دکمه ورودی صفحه آلبوم عکس استفاده کنید. ( میتوانید از آیکونهای ویندوز XP استفاده کنید )
روش کار بدین صورت است که گزینه Bitmap Button را از بخش Create در منوی Object انتخاب کنید. سپس روی صفحه کلیک نمایید. پنجره Bitmap Button باز میشود که به صورت زیر است.

تصویر مورد نظر را میتوانید توسط گزینه Load انتخاب کنید. تصویر دیگری را که به اندازه تصویر اولی است را در گزینه High Light Image انتخاب کنید، این تصویر هنگامی نمایش داده میشود نشانگر ماوس روی دکمه قرار بگیرد. همچنین اگر در قسمت Click Image تصویر جدیدی انتخاب کنید هنگام کلیک برروی دکمه این تصویر نمایان میشود. شما میتوانید عملکرد این دکمه را در بخش Preview امتحان کنید.

حال میتوانید صفحه خود را تست کنید تا از نتیجه کارتان تا این مرحله آگاه شوید. میتوانید از دکمه F5 استفاده کنید. همانطور که ملاحظه میکنید چون در مراحل قبلی گزینه هایی را حذف کردیم در هنگام اجرای برنامه دکمه ای برای خروج وجود ندارد. شما میتوانید با راست کلیک کردن روی محیط برنامه دکمه Close را فشار دهید.

اگر سوالی تا اینجا در مورد کار با برنامه دارید بپرسید. تا جائیکه سواد ما بکشد جوابگو خواهیم بود. شاد باشید.

ابزارها

در این درس با ابزارهای نرم افزار Multimedia Builder آشنا خواهیم شد. همانطور که در مقدمه به بررسی کلی اجزای تشکیل دهنده برنامه پرداختیم اینک سعی خواهیم کرد با ابزارها و موارد استفاده آنها آشنا شویم.
از روی شکل ابزارها را بررسی میکنیم.

1- New , Open , Save از میانبرهایی است که در اکثر برنامه های ویندوز قابل مشاهده است. موردی که در این مجموعه قابل ذکر است صفحه است که روی آن حرف T دیده میشود. با زدن این دکمه شما میتوانید به Template های برنامه دسترسی یابید که عبارتند از چند برنامه از پیش ساخته شده است. با انتخاب هر یک وارد یک Wizard میشوید که توسط آن میتوانید برای خود برنامه ای مشابه با برنامه از پیش ساخته شده را تولید کنید.
2- مجموعه کپی و چسباندن موضوعات انتخاب شده در این محل قابل دسترسی است.
3- Undo , Redo از دکمه های دیگری است که در اکثر برنامه های ویندوز موجود است و وظیفه برگرداندن دستور به یک حالت قبلی و یا دستور بعدی را بر عهده دارد.
4- با کلیک برروی این دکمه میتوانیم به تنظیمات برنامه دسترسی یابیم. ( در درس تنظیمات در مود این پنجره مفصلاً بحث شده است.)
5- این مجموعه شامل دکمه های Object ( نوار ابزار صفحات را نمایش میدهد ) Object ( نوار ابزار موضوعات را نشان میدهد ) Browser ( لیست نمونه های گرافیکی از پیش ساخته شده برنامه را باز میکند ) Dimension ( پنجره مربوط به تنظیمات اندازه را باز میکند ) Grid ( سطح صفحه را به صورت شبکه با نقاط کوچک نشان میدهد که توسط این ابزار امکان میابیم تا راحتتر روی موضوعات در صفحه و مکان یابی آنها کار کنیم )
6- توسط دستورات این مجموعه میتوانیم تصاویر را به صورت افقی یا عمودی برگردانیم یا جهت آنها را تغییر دهیم و حتی آنها را به حالت اولیه برگردانیم. Color Tweak از دیگر امکانات این نرم افزار است که شما را قادر میسازد روی رنگ آمیزی تصاویر وارده کار کنید و آنها را به دلخواه تغییر دهید.
7- همانطور که قبلاً گفته شد Wizard ها یا همان جادوگرها امکاناتی هستند که ما را قادر میسازند در کمترین زمان به خواسته خود برسیم. Multimedia Builder نیز از این داشتن امکان مستثنا نیست و به کاربر اجازه میدهد تا از این امکان قدرتمند در تولید برنامه خود استفاده کند. وقتی روی این دکمه کلیک میکنید منویی باز میشود : گزینه اول: برای وارد کردن دکمه های Next و Back برای رفتن به صفحات بعدی و یا قبلی است.
گزینه دوم: وارد کردن دکمه خروج برای برنامه است.
گزینه سوم : اگر فایل تصویری را در برنامه خود وارد کرده اید با این ابزار میتوانید کنترلی برای پخش فیلم خود در نظر بگیرید.
گزینه چهارم: اگر داخل سی دی که برنامه شما در آن اجرا میشود فایل Track داشته باشید با این ابزار میتوانید کنترلی برای فایل خود داشته باشید.
گزینه پنجم: کنترلی برای فایلهای MP3 برنامه شما.
گزینه ششم: وارد کردن افکت لنز برای محیط برنامه تان.
گزینه هفتم: اگر دکمه یا تصویر داشته باشید با این ابزار میتوانید کاری کنید که وقتی نشانگر ماوس روی دکمه یا تصویر قرار گرفت هاله ای از رنگ دور آن را بپوشاند. این امکان یکی از امکانات زیبای این نرم افزار است.
گزینه هشتم: توسط این ابزار شما میتوانید هنگام خروج کاربر از برنامه شما سوالی جهت اطمینان وی از خروج مبنی بر بله یا خیر داشته باشید. همچنین توسط گزینه آخر منوی باز شده این ابزار امکان پرش کاربر به صفحه بعدی را هنگامی که وی روی دکمه خروج کلیک میکند فراهم سازید.
8- توسط این ابزار میتوانید از طرحهای گرافیکی به درد بخور برای برنامه خود استفاده کنید.
9- برای وارد کردن افکت نوری در محیط برنامه خود میتوانید از این ابزار بهره گیرید.
10- Distribute : بعد از اینکه برنامه شما به اتمام رسید و قصد دارید آنرا به فرمت اگزه درآورید از اینجا اقدام خواهید کرد. بررسی بیشتر این پنجره را به درسهای آینده واگذار میکنیم.
11- Debug : جهت آزمایش کردن برنامه و اجرای آن زا این دکمه استفاده میکنیم.
12- این دکمه نیز مانند ابزار بالا عمل کرده و یک خروجی از برنامه ما ارائه میدهد.

نوار ابزار Tools

1- توسط این ابزار میتوانیم موضوعات را انتخاب کنیم.
2- ابزار نوشتاری جهت نوشتن یک متن، عنوان و غیره.
3- هنگامی که متن طولانی میشود میتوانیم از این ابزار استفاده کنیم. متن ما در یک پنجره جداگانه قابل دسترسی است.
4- جهت قراردادن دکمه در صفحات برنامه میتوانیم از این ابزار استفاده کنیم.
5- وارد کردن عکس و فایل تصویری.
6- توسط این ابزار میتوانیم براحتی از تصاویر به عنوان دکمه استفاده کنیم.
7- ایجاد جعبه ی متنی ازز اینجا صورت میگیرد.
8- برای وارد کردن تصاویر متحرک Gif از این محل اقدام میکنیم.
9- فایلهای صوتی و تصویری خود را از اینجا وارد میکنیم. توجه کنید که فایلهای تصویری باید در فرمتهای AVI , MPEG , VCD , MOV باشد.
10- با این ابزار میتوانیم فایلهایی که فرمت JPG دارند را تا طوری وارد کنیم که بتوانیم به دلخواه اندازه تصویر نمایشی را تنظیم کنیم.
11- یکی از امکانات فوق العاده این نرم افزار امکان ایجاد پازلهای بازی برای محتوای برنامه است. به طوریکه میتوانیم با کلیک برروی هر تصویر و دادن برنامه ای ساده پازلی زیبا را در قسمتی از برنامه تولیدی خود داشته باشیم. اکثر نرم افزارهای آموزشی که دارای بازیهای فکری از نوع پازل هستند از این دستورات استفاده میکنند.
12- افکتهای زیبایی توسط این نرم افزار ارائه شده که در مکان خود میتوان از آنها استفاده کرد.
13- جهت طراحی شکل مستطیلی.
14- جهت طراحی شکل کروی.
15- جهت کشیدن خط .
16- این امکان نیز از امکانات خوب این نرم افزار است که به سازنده امکان میدهد تا لینکهای دیده نشدنی را براحتی در هر مکانی از صفحه که میخواهد قرار دهد.
17- همانطور که قبلاً نیز گفته بودم این برنامه از زبانهای برنامه نویسی خاصی پشتیبانی میکند. هر کس که کمی به این زبان مسلط باشد میتواند براحتی از امکانات این نرم افزار استفاده کند. توسط این ابزار شما میتوانید براحتی دستورات مورد نیاز خود را در صفحات قرار دهید.
18- شما میتوانید توسط این دستور صفحات وب مورد نظر خود را در برنامه خود قرار دهید.
19- توسط این دستور کاربر را قادر میسازید تا با کمک از برنامه Note pad متن خود را در برنامه شما بنویسد. این دستور امکانات دیگری نیز دارد.
20- جهت فراخوانی و اجرای فایلهای صوتی و تصویری.

نوار ابزار Page

1- برای ایجاد صفحه ای جدید در برنامه مان.
2- جهت قرار دادن صفحه ای بعنوان صفحه اصلی از این ابزار استفاده میکنیم.
3- جایگزین کردن صفحه اصلی در لایه اصلی.
4- نشاندن موضوعات در صفحه اصلی.
5- حذف کردن یک صفحه.
6- حرکت کردن در میان صفحات.
7- کنترل برروی صفحات ایجاد شده.
8- تنظیمات صفحه.
9- صفحه طراحی شده را بصورت خروجی نشان میدهد.
10- صفحه طراحی شده را نمایش میدهد.
11- لایه بندی دکمه ها، تصاویر.
12- قرار دادن تصاویر، کلید ها و ... در نواحی مختلف صفحه.
13- ابزارهای گروه بندی اجزاء تشکیل دهنده صفحات.

دوستان عزیز در این درس با ابزارها بصورت مختصر آشنا شدید. من قصد ندارم تک تک ابزارها را شرح دهم چون نیازمند زمان بسیاری است. اما اگر سوالی در مورد تنظیمات این ابزارها دارید میتوانید از قسمت سوال از مدرس با من در ارتباط باشید. بعضی از ابزارهایی که در این درس توضیح دادیم نیازمند بررسی بیشتر هستند که در درسهای آینده به آنها خواهیم پرداخت.

مقدمه :
احتمالاً تا بحال از سی دی های مولتی مدیا استفاده کرده اید و شاید از خودتان پرسیده اید که با چه زبان برنامه نویسی میتوان برنامه های مولتی مدیا را طراحی کرد؟ میدانید که یادگرفتن و مهارت اکثر زبانهای برنامه نویسی مستلزم صرف زمان و دقت زیادی است. ممکن است همین دلیل باعث تنبلی شما در یادگیری اکثر زبانهای برنامه نویسی باشد. از اینرو برنامه نویسان حرفه ای جهت رفع این مشکل نرم افزارهای ویژه ای را طراحی کرده اند که به کمک آنها بدون اینکه احتیاجی به یادگیری زبانهای سخت برنامه نویسی باشد، کاربر میتواند براحتی برنامه های گوناگون را تولید کند.
Multimedia Builder 4.8 یکی از این نرم افزارهاست. اکثر سی دی های تبلیغاتی، مذهبی، اطلاعاتی و سایر زمینه ها را با این نرم افزار تهیه میکنند. شما دوست عزیز با یادگیری این نرم افزار میتوانید خود یک سی دی مولتی مدیا زیبا را بسازید. در این درس سعی داریم در ابتدا با محیط نرم افزاری، فرامین و ابزارهای این نرم افزار آشنا شویم. سپس در ادامه برای نمونه یک برنامه مولتی مدیا را قدم به قدم طراحی میکنیم. این نرم افزار در اکثر مجموعه های نرم افزاری ایران موجود است. چنانچه نتوانستید آن را بیابید از سایت زیر میتوانید این نرم افزار را بارگذاری نمایید : www.mediachance.com

آشنایی با محیط نرم افزار :
بعد از نصب و اجرای نرم افزار Multimedia Builder بخشهای زیر را بصورت پیش فرض خواهید دید :
1 - Menu Bar : این منو همانند اکثر نرم افزارها دارای گزینه های مختلفی است که با کلیک برروی آنها منوی مخصوص به هر یک باز میشود.
2- Main : در این قسمت آیکونهایی جهت دسترسی سریع و آسان به فرامین مختلف Menu Bar قابل دسترسی است. برای حذف یا اضافه کردن ابزارها در این منو میتوانید روی بخش Main کلیک راست کرده و سپس گزینه Customize را انتخاب کنید. در پنجره بازشده با توجه به نیاز خود از قسمت رده بندی ابزارها ( Categories ) لیست مورد نظر را انتخاب کرده و در سمت راست ابزار را گرفته و توسط ماوس روی Main بکشید.
3- Tools : اگر با نرم افزارهای Photoshop, Corel, Freehand و سایر نرم افزارهای گرافیکی کار کرده باشید حتماً با این بخش آشنایی دارید. ابزارهای مورد استفاده در این بخش نیز مانند سایر برنامه ها کاربردهای متنوعی دارند که بدانها اشاره خواهد شد.
4- Objects : از آنجایی که در این نرم افزار بر روی هر موضوعی جداگانه کار میشود و هر موضوع جایگاه خاص خود را در کل مجموعه دارند، مانند تصاویر، نوشته، فیلم و اشیای مختلف، لیستی از آنها را در این قسمت میتوان مشاهده کرد که با کلیک برروی هر یک میتوان تغییرات لازم را برروی آنها انجام داد.
5- Page Tools : این قسمت جهت مدیریت در صفحات استفاده شده در برنامه قرار داده شده که کاربرد بسیاری نیز داردبه طوری که در این نرم افزار و نرم افزارهای مشابه صفحات توسط لینک بهم مرتبط شده اند. ساخت صفحات جدید، حذف صفحات، تعیین صفحه اصلی، عقب و جلو انداختن صفحات و سایر امکانات مشابه از اینجا قابل دسترسی است.
6- Pages : آخرین بخش این نرم افزار قسمتی است که در آن کلیه صفحات و لینکها قابل مشاهده است و با کلیک بر روی هر صفحه میتوان محتوای صفحه را مشاهده کرد.

نمونه های پیش ساخته :
این نرم افزار مانند اکثر نرم افزارها در راستای آشنایی بیشتر کاربر آماتور و همچنین معرفی تواناییهای نرم افزار نمونه های از پیش طراحی شده را آماده کرده است که شما میتوانید با مراجعه به آنها و بررسی نحوه عملکرد کارشان به ایده های جدید دسترسی یابید و از آنها در طراحی برنامه های مولتی مدیای خود بهره جویید. برای استفاده از این نمونه ها، منوی File را باز کرده و گزینه New Frome Template را انتخاب کنید. در صورتی که این گزینه در منوی File دیده نمیشود روی فلش کلیک کنید تا تمام گزینه های موجود نمایان شود. پس از انتخاب گزینه فوق پنجره ای باز میشود که در آن میتوانید با کلیک بر روی عناوین طراحی شده آنها باز کنید. این پنجره در واقع نوعی ویزارد ( جادوگر ) میباشد که شما با کلیک برروی گزینه Continue و پر کردن مشخصات خود میتوانید براحتی به برنامه را باسم خودتان ایجاد کنید. از این پس شما جهت تست برنامه خود میتوانید از منوی Page گزینه Test Current Page را انتخاب کنید. کلید F5 نیز همین کار را برای شما انجام میدهد.

شما میتوانید تا درس بعدی روی نمونه های پیش ساخته کار کنید و در فکر ایده ای جدید برای برنامه خود باشید. در درس آینده تعیین مشخصات صفحه و تنظیمات مربوطه روی صفحات را مورد بررسی قرار خواهیم داد.